Analiza sieci społecznych

Karta opisu przedmiotu

Informacje podstawowe

Kierunek studiów: Informatyka Społeczna
Specjalność: -
Jednostka organizacyjna: Wydział Humanistyczny
Poziom kształcenia: Studia licencjackie I stopnia
Forma studiów: Stacjonarne
Profil studiów: Praktyczny

Cykl dydaktyczny: 2026/2027
Kod przedmiotu: HIFSS.I2.05462.26
Języki wykładowe: polski
Obligatoryjność: Obowiązkowy
Blok zajęciowy: Przedmioty kierunkowe
Przedmiot powiązany z badaniami naukowymi: Tak

Koordynator przedmiotu

Dorota Żuchowska-Skiba

Prowadzący zajęcia

Dorota Żuchowska-Skiba, Daria Wójcik

Okres

Semestr 2

Forma zaliczenia

Egzamin

Forma prowadzenia i godziny zajęć

Wykład: 14
Ćwiczenia projektowe: 30

Liczba punktów ECTS

Cele kształcenia dla przedmiotu

C1	dostarcznie studentom wiedzy na temat możliwości jakie daje analiza sieci społecznych w badaniu współczesnych społeczeństw
C2	wykształcenie umiejętności zaprojektowania badań
C3	uświadomienie studentom znaczenia sieci w życiu społecznym
C4	uwrażliwienie studentów na aspekty etyczne w badaniu sieci społecznych

Efekty uczenia się dla przedmiotu

Kod	Efekty w zakresie	Kierunkowe efekty uczenia się	Metody weryfikacji
Wiedzy – Student zna i rozumie:
W1	Student ma wiedzę na temat relacji pomiędzy strukturami i instytucjami społecznymi powiązanymi w sieci zależności kształtowanych w procesie konkurencji i współpracy	IFS1P_W08	Projekt, Egzamin
W2	Student ma wiedzę o człowieku, jako podmiocie konstytuującym i uczestniczącym w strukturach sieciowych kształtujących się pod wpływem nowych technologii.	IFS1P_W11	Projekt, Egzamin, Prezentacja
W3	Student zna podstawowe pojęcia z zakresu nauk społecznych i technicznych pozwalające na dobór metod analizy sieci społecznych i interpretacje zachodzących w nich procesów.	IFS1P_W04	Aktywność na zajęciach, Wykonanie ćwiczeń, Wykonanie projektu, Egzamin
Umiejętności – Student potrafi:
U1	Student posiada umiejętność analizy konkretnych problemów i proponuje odpowiednie rozstrzygnięcia w tym zakresie, posiada umiejętność projektowania i wdrażania proponowanych rozwiązań w odniesieniu do analizy sieci społecznych.	IFS1P_U05	Udział w dyskusji, Projekt, Egzamin, Prezentacja
U2	Student potrafi właściwie stawiać hipotezy, analizować przyczyny i przebieg obserwowanych zjawisk w zakresie analiz sieciowych	IFS1P_U09	Udział w dyskusji, Projekt, Egzamin, Zaangażowanie w pracę zespołu, Prezentacja
U3	Student potrafi wykorzystać wiedzę teoretyczną do analizy procesów związanych z usieciowaniem kontaktów i przepływem informacji we współczesnych społeczeństwach	IFS1P_U01	Aktywność na zajęciach, Udział w dyskusji, Wykonanie projektu, Projekt, Egzamin, Prezentacja
Kompetencji społecznych – Student jest gotów do:
K1	Student potrafi określić priorytety pracując nad wykonaniem projektu i jego prezentacją.	IFS1P_K02	Aktywność na zajęciach, Egzamin
K2	Student ma świadomość szybkiego rozwoju koncepcji teoretycznych i badawczego ich wykorzystania, związanych z sieciami społecznymi oraz rozumie konieczność samodzielnego uzupełniania wiedzy i umiejętności	IFS1P_K05	Aktywność na zajęciach, Egzamin

Treści programowe zapewniające uzyskanie efektów uczenia się dla modułu zajęć

Celem przedmiotu jest dostarczenie studentom niezbędnej wiedzy i umiejętności do przeprowadzenia analizy sieci społecznych. Studenci nabywają też niezbędne kompetencje pozwalajace im na dostrzeżenie wagi analizy sieci i znajomości koncepcji sieciowych dla rozwiązywania problemów społecznych i osłabiania negatywnych procesów społecznych.

Nakład pracy studenta

Rodzaje zajęć studenta	Średnia liczba godzin* przeznaczonych na zrealizowane aktywności
Wykład	14
Ćwiczenia projektowe	30
Przygotowanie do zajęć	10
Samodzielne studiowanie tematyki zajęć	28
Dodatkowe godziny kontaktowe	5
Przygotowanie projektu, prezentacji, pracy pisemnej, sprawozdania	20
Egzamin lub kolokwium zaliczeniowe	2

Łączny nakład pracy studenta	Liczba godzin 109
Liczba godzin kontaktowych	Liczba godzin 44

* godzina (lekcyjna) oznacza 45 minut

Treści programowe

Lp.	Treści programowe	Efekty uczenia się dla przedmiotu	Formy prowadzenia zajęć
1.	Zajęcia będą podzielona na cztery zasadnicze bloki. Trzy służące poznaniu przez studentów trzech wymiarów analizy sieci społecznych oraz czwarty mający na celu zaprojektowanie i przygotowanie własnego projektu badań opartej na analizie sieci: I. Zajęcia wprowadzające: omównienie tematyki zajeć i ich koncepcji II. W sieci społecznej 1. Wprowadzenie do analizy sieci społecznych - prawa sieci Christakis, N. A., Fowler, J.H. 2011. W sieci. Sopot, rozdział 1: Zaplątani w sieć 2. W sieci przepływów: charakterystyka procesów zachodzących w sieciach Christakis, N. A., Fowler, J.H. 2011. W sieci, rozdział 2: Zaraźliwy śmiech i rozdział 4: To boli mnie tak samo jak ciebie 3. Relacje w wewnętrznych kręgach społecznych Kindler, M., & Wójcikowska-Baniak, K. (2018). Sieci społeczne a integracja migrantów Ukraińskich w Polsce: Raport z badań jakościowych. CMR Working Papers. Analiza relacji społecznych w kontekście migracji i integracji społecznej. 4. Mocne i słabe więzi Pawlak, M., & Kotnarowski, M. (2016). Siła słabych powiązań na rynku pracy w Polsce. Studia Socjologiczne, (2 (221)), s.187-215. Tematyka: Charakterystyka i znaczenie silnych i słabych więzi w różnych kontekstach społecznych i zawodowych. III. Analiza sieci - tradycja badań i współczesne zastosowania 1. Struktura grup małych: struktura socjometryczna Turner J, Struktura teorii socjologicznej, Rozdział 35, fragment Techniki socjometryczne - Moreno Socjometria podręcznik 2. Struktury komunikacji i władzy Turner J, Struktura teorii socjologicznej, Rozdział 35, fragment Badania nad komunikacją w grupach IV. Jak badać sieci społeczne? 1. Analiza sieci w praktyce badawczej - aspekty etyczne 2. Zastosowanie analizy sieci Wysieńska, K. O UŻYTECZNOSCI ANALIZ SIECIOWYCH W WYJAŚNIANIU PROCESÓWINTEGRACJI MIGRANTÓW https://www.isp.org.pl/uploads/drive/oldfiles/pdf/sieci.pdf 3. Analiza sieci społecznych - przykłady Zawisza K., Gałaś A., Tobiasz-Adamczyk B. (2014), Polska wersja Courage Social Network Index — skali do oceny poziomu sieci społecznych, „Gerontologia Polska”, nr 1(22), s.31-41. IV. Przygotowanie samodzielnych projektów badawczych Praca w grupach nad projektami pod opieką prowadzącego zajęcia 1. Sformułowanie tematu i koncepcji badań. 2. Określenie atrybutów i relacji w perspektywie badanego zagadnienia 3. Prezentacja projektów grupowych	W1, W2, W3, U1, U2, U3, K1, K2	Ćwiczenia projektowe
2.	Analiza sieci: Dzisiejsze społeczeństwo to społeczeństwo sieci. Logika sieci organizuje je na wszystkich poziomach. Analiza sieci społecznych (SNA) jest metodą badania struktury społecznej i wzorów relacji pomiędzy ludźmi i grupami, pozwala również na badanie społecznych konsekwencji tych struktur (np.: alokacji zasobów, przepływów informacji, zmiany poglądów, itd.). 1. Społeczeństwo sieci charakterystyka i podstawowe pojęcia 2. Od web 1.0 do web 2.0 technologiczny wymiar sieci społecznych 3. Teorie sieci społecznych: nowy paradygmat w socjologii? 4. Sieciowa teoria wymiany (NET) 5. Analiza sieci społecznych (SNA) 6. Teoria społeczeństwa sieci (TNS) 7. Nowa Nauka Sieci (NST) 8. Jak badać sieci społeczne - próba podsumowania (kolokwium)	W1, W2, W3, U1, U2, U3, K1, K2	Wykład

Lp.

Treści programowe

Efekty uczenia się dla przedmiotu

Formy prowadzenia zajęć

Zajęcia będą podzielona na cztery zasadnicze bloki. Trzy służące poznaniu przez studentów trzech wymiarów analizy sieci społecznych oraz czwarty mający na celu zaprojektowanie i przygotowanie własnego projektu badań opartej na analizie sieci:

I. Zajęcia wprowadzające: omównienie tematyki zajeć i ich koncepcji
II. W sieci społecznej

1. Wprowadzenie do analizy sieci społecznych - prawa sieci

Christakis, N. A., Fowler, J.H. 2011. W sieci. Sopot, rozdział 1: Zaplątani w sieć

2. W sieci przepływów: charakterystyka procesów zachodzących w sieciach

Christakis, N. A., Fowler, J.H. 2011. W sieci, rozdział 2: Zaraźliwy śmiech i rozdział 4: To boli mnie tak samo jak ciebie

3. Relacje w wewnętrznych kręgach społecznych

Kindler, M., & Wójcikowska-Baniak, K. (2018). Sieci społeczne a integracja migrantów Ukraińskich w Polsce: Raport z badań jakościowych. CMR Working Papers.
Analiza relacji społecznych w kontekście migracji i integracji społecznej.

4. Mocne i słabe więzi

Pawlak, M., & Kotnarowski, M. (2016). Siła słabych powiązań na rynku pracy w Polsce. Studia Socjologiczne, (2 (221)), s.187-215.
Tematyka: Charakterystyka i znaczenie silnych i słabych więzi w różnych kontekstach społecznych i zawodowych.

III. Analiza sieci - tradycja badań i współczesne zastosowania

1. Struktura grup małych: struktura socjometryczna

Turner J, Struktura teorii socjologicznej, Rozdział 35, fragment Techniki socjometryczne - Moreno

Socjometria podręcznik

2. Struktury komunikacji i władzy

Turner J, Struktura teorii socjologicznej, Rozdział 35, fragment Badania nad komunikacją w grupach

IV. Jak badać sieci społeczne?

1. Analiza sieci w praktyce badawczej - aspekty etyczne

2. Zastosowanie analizy sieci

Wysieńska, K. O UŻYTECZNOSCI ANALIZ SIECIOWYCH W WYJAŚNIANIU PROCESÓWINTEGRACJI MIGRANTÓW https://www.isp.org.pl/uploads/drive/oldfiles/pdf/sieci.pdf

3. Analiza sieci społecznych - przykłady
Zawisza K., Gałaś A., Tobiasz-Adamczyk B. (2014), Polska wersja Courage Social Network Index — skali do oceny poziomu sieci społecznych, „Gerontologia Polska”, nr 1(22), s.31-41.

IV. Przygotowanie samodzielnych projektów badawczych
Praca w grupach nad projektami pod opieką prowadzącego zajęcia
1. Sformułowanie tematu i koncepcji badań.
2. Określenie atrybutów i relacji w perspektywie badanego zagadnienia
3. Prezentacja projektów grupowych

Ćwiczenia projektowe

Analiza sieci: Dzisiejsze społeczeństwo to społeczeństwo sieci. Logika sieci organizuje je na wszystkich poziomach. Analiza sieci społecznych (SNA) jest metodą badania struktury społecznej i wzorów relacji pomiędzy ludźmi i grupami, pozwala również na badanie społecznych konsekwencji tych struktur (np.: alokacji zasobów, przepływów informacji, zmiany poglądów, itd.).
1. Społeczeństwo sieci charakterystyka i podstawowe pojęcia

2. Od web 1.0 do web 2.0 technologiczny wymiar sieci społecznych
3. Teorie sieci społecznych: nowy paradygmat w socjologii?
4. Sieciowa teoria wymiany (NET)
5. Analiza sieci społecznych (SNA)

6. Teoria społeczeństwa sieci (TNS)
7. Nowa Nauka Sieci (NST)
8. Jak badać sieci społeczne - próba podsumowania (kolokwium)

Wykład

Informacje rozszerzone

Metody i techniki kształcenia :

Praca grupowa, Dyskusja, Mini wykład, Kształcenie zdalne

Rodzaj zajęć	Metody zaliczenia	Warunki zaliczenia przedmiotu
Wykład	Egzamin	egzamin testowy
Ćwiczenia projektowe	Aktywność na zajęciach, Udział w dyskusji, Wykonanie ćwiczeń, Wykonanie projektu, Projekt, Zaangażowanie w pracę zespołu, Prezentacja	projekt

Warunki i sposób zaliczenia poszczególnych form zajęć, w tym zasady zaliczeń poprawkowych, a także warunki dopuszczenia do egzaminu

Zajecia mają charakter ćwiczeń projektowych oraz wykładów. Zaliczenie polega na aktywnym udziale w zajęciach, przygotowaniu do zajęć w oparciu o literaturę przypisaną do poszczególnych tematów oraz przygotowanie i zaprezentowanie grupowego projktu.Dopuszczenie do zaliczenia uzyskuje osoba, która uczestniczyła w zajęciach. Nieobecności (powżej dwóch) należy zaliczyć na dyżurach w zakresie i formie uzgodnionej z osobą prowadzącą. Obecności na wykładach nie są obowiązkowe i do zaliczenia może przystapić każdy uczetnik przemiotu. Studenci nie realizujący projektu będą zaliczali ćwiczenia w sposób indywidualny uzgodniony z osobą prowadzącą zajęcia. II i III termin zaliczenia wykładu - egzamin ustny II i III termin zaliczenia ćwiczeń - samodzielne opracowanie projektu badawczego i przesłanie porwadzącej zajęcia w ustalonym terminie.

Sposób obliczania oceny końcowej

Ocena końcowa: 50% kolokwium i 50% projekt Ocena grupowo wykonanego projektu 50%, zawiera: Prezentacja wykonanego projektu 20% Aktywny udział w zajęciach i pracach nad wykonaniem projektu 30% Zaliczenie w formie kolokwium (na ostatnich zajęciach) 50% - obejmuje treści przedstawione na wykładzie i literaturę obowiązkową.

Sposób i tryb wyrównywania zaległości powstałych wskutek nieobecności studenta na zajęciach

Obecność na wykładach nie jest obowiązkowa, na ćwiczeniach możliwe są dwie nieobecności. W razie większej ilości nieobecności student musi wykonać dodatkowe ćwiczenia lub zaliczyć obowiązkowa literaturę. W sposób i w formie uzgodnionej z osobą prowadzącązajęcia. Studenci nie realizujący projektu będą zaliczali ćwiczenia w sposób indywidualny uzgodniony z osobą prowadzącą zajęcia.

Wymagania wstępne i dodatkowe

brak

Zasady udziału w poszczególnych zajęciach, ze wskazaniem, czy obecność studenta na zajęciach jest obowiązkowa

Wykład: Studenci uczestniczą w zajęciach poznając kolejne treści nauczania zgodnie z syllabusem przedmiotu. Studenci winni na bieżąco zadawać pytania i wyjaśniać wątpliwości. Rejestracja audiowizualna wykładu wymaga zgody prowadzącego. Ćwiczenia projektowe: Studenci wykonują prace praktyczne mające na celu uzyskanie kompetencji zakładanych przez syllabus. Ocenie podlega sposób wykonania projektu oraz efekt końcowy.

Literatura

Obowiązkowa

Pietrowicz K., 2016, Podejścia sieciowe w socjologii, Bydgoszcz: rozdział Podejścia sieciowe
Christakis N. A., Fowler J.H. 2011. W sieci, Sopot
Turner, J., Maryanski, A. Analiza sieciowa. W: J. Turner. Struktura teorii socjologicznej. PWN: Warszawa
M. Castells, Społeczeństwo sieci, Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN. 2008.

Dodatkowa

Wysieńska, K. 2010. Integracja, stygmatyzacja, autosegregacja - tożsamość,preferencje i wzory relacji imigrantów w Polsce. ISP: Warszawa.
P.Stępka, K. Subda, Analiza Sieci Społecznych jako nowoczesne narzędzie pomiaru komunikacji wewnętrznej, w: Organizacja i Kierowanie nr 4 (138) , 2009, s. 123-138.
Kinga Wysieńska, O użyteczności analiz sieciowych. http://isp.org.pl/uploads/filemanager/pdf/sieci.pdf
M. Castells. Sieci oburzenia, sieci nadziei. Warszawa: PWN 2012

Badania i publikacje

Publikacje

Gain and loss of esteem, direct reciprocity and Heider balance / Forough Hassanibesheli, Leila Hedayatifar, Przemysław GAWROŃSKI, Maria STOJKOW, Dorota ŻUCHOWSKA-SKIBA, Krzysztof KUŁAKOWSKI // Physica. A, Statistical Mechanics and its Applications ; ISSN 0378-4371. — 2017 vol. 468, s. 334–339. — Bibliogr. s. 339, Abstr.. — Publikacja dostępna online od: 2016-11-05. — Forough Hassanibesheli, Leila Hedayatifar - pierwsza afiliacja: Shahid Beheshti University, Iran. W trakcie powstawania publikacji stypendium na WFiIS AGH.. — tekst: https://goo.gl/XADbHP
Separate or perish – the coevolving voter model / K. KUŁAKOWSKI, M. STOJKOW, D. ŻUCHOWSKA-SKIBA, P. GAWROŃSKI // International Journal of Modern Physics. C ; ISSN 0129-1831. — 2018 vol. 29 no. 7, s. 1850053-1–1850053-13. — Bibliogr. s. 1850053-12–1850053-13. — Publikacja dostępna online od: 2018-06-27
Dynamika sieci społecznych osób niepełnosprawnych we współczesnym społeczeństwie polskim — The dynamics of social networks of people with disabilities in contemporary Polish society / Maria STOJKOW, Dorota ŻUCHOWSKA-SKIBA // Acta Universitatis Lodziensis. Folia Sociologica ; ISSN 0208-600X. — 2017 nr 60, s. 145–159. — Bibliogr. s. 158–159, Abstr.
Niepełnosprawność w dobie Web 2.0 : znaczenie portali społecznościowych dla osób z niepełnosprawnościami — Disability in the Web 2.0 era : importance of social networking sites for people with disabilities / Dorota ŻUCHOWSKA-SKIBA // W: Wybrane problemy społeczne : teraźniejszość – przyszłość / red. nauk. Ewa Grudziewska, Marta Mikołajczyk. — Warszawa : Wydawnictwo Akademii Pedagogiki Specjalnej, 2018. — ISBN: 978-83-66010-09-3. — S. 138–148. — Bibliogr. s. 146–147, Streszcz., Summ.. — tekst: http://www.aps.edu.pl/media/2129589/wybrane-problemy-spo%C5%82eczne_e-book.pdf